در مورد : نظام های پشتیبانی تصمیم گیری

توجه به اهمیت فعالیتهای اراده کردن در مدیریت، تاکید روز افزونی بر این فعالیتها مخصوصا در محیط های MIS و سیستم پشتیبانی اراده کردن ([۲](DSS می شه (Ahituv ,1990). پیشرفت اون چیزی که بعضی از کارشناسان علم مدیریت اون رو “دیدگاه اراده کردن” در مدیریت نامیده ان، در سالهای ۱۹۶۰ به وسیله هربرت سایمون پایه ریزی شد و سازمان یافت. اون پیشنهاد کرد که فعالیتهایی که شامل تصمیسم گیریه به عنوان بخش کلی ای از کار مدیران در نظر گرفته شه. در همون زمان پیتر دراکر، “نظریه تصمیم” رو معرفی کرد. دراکر پیش بینی کرد که واسه بیست سال تاکید علم مدیریت بر درک اراده کردن متمرکز می شه. این پیش بینی تا حدودی با واقعیت مطابقت داشت. توجه همه بر مدلهای اراده کردن کمی و محیط اطلاعاتی رایانه ای معطوف گردید (شریف زاده، ۱۳۷۸).

اراده کردن

دلیل ترکیب روش کمی و رایانه ای با اراده کردن، در شناخت این امره که تغییرات جوری سریع به وقوع می رسه که واسه تصمیم گیرندگان غیر ممکنه که به تنهایی کلیه عوامل دخالت کننده تو یه اراده کردن رو بطور موثر آزمایش کنن (Murdick, 1990). روند ای که سایمون واسه اراده کردن معرفی کرد، اگه با پشتیبانیای کامپیوتری ممزوج شه، شکل (۹) رو میشه به شکل خلاصه از اونا استخراج کرد (Turban, 1990).رایانه به مدیران این امکان رو میده که مسائلی رو که به زبون آماری یا ریاضی بیان شدن، بجای اینکه برابر روشای دستی که واسه حل اونا چندین روز، هفته یا ماه نیاز داشته باشه، در عرض چند دقیقه یا ساعت حل کنن (شریف زاده، ۱۳۷۸).

گامای ورداشته شده واسه روند اراده کردن که در شکل فوق بدانا پراختیم عبارتند از:

قدم اول: شناسایی مسئله (و یا فرصت): در این قدم یه سری از اطلاعات که از منابع جور واجور قابل استحصاله ما رو در شناسایی مسئله و یا فرصت قرار میده. این قدم بوسیله سیستم اطلاعات اجرایی (EIS)[3] اول پشتیبانی می شه که در بخش سطوح اراده کردن از اطلاعاتی که به وسیله EIS قابل جمع آوریه به نام اطلاعات مربوط به تصمیمات هدف دار یاد کردیم (Edwards ,1991). EIS محیط رو بررسی کرده و گزارشا رو جفت و جور کرده، روی شاخصای اصلی متمرکز شده و در آخر بررسی سلسله مراتبی از موضوعات رو ممکن می کنه. سیستم خبره (ES)[4] می تونه در طراحی جریان اطلاعات و تفسیر اطلاعات کمک کنه (Jackson, 1993).[5] بلحاظ اینکه بعضی از اطلاعات غیر روشن[۶] هستن، ترکیبی از ES و محاسبات عصبی (Turban, 1990) مناسبه.واسه خلاصه کردن اطلاعات هم می توان از پردازشگر زبون طبیعی[۷] (NLP) استفاده کرد (Turban, 1990).

قدم دوم: تحلیل: وقتی که یه مشکل شناسایی گردید، سئوال اصلی این میشه که با این مشکل چه کنیم؟ در این بخش، به تحلیل رو میاریم. تحلیل می تونه از روشای کمی و یا کیفی (و یا ترکیبی از این دو) انجام شه. تحلیل کمی می تونه به وسیله DSS که در اختیار مدیران تصمیم گیره، پشتیبانی شه (Turban, 1990). کاربرد مطلوب و بجای این نظامها مدیران رو قادرمی سازه که پروسه اراده کردن رو هرچه بیشتر غنا بخشن (شریف زاده، ۱۳۷۸). تحلیل کیفی می تونه با سیستم خبره پشتیبانی شه.

قدم سوم: انتخاب: در این قدم، تصمیم با در نظر گرفتن مشکل و یا فرصت براساس یافته های تحلیل ساخته می شه. این بخش می تونه بوسیله DSS اگر تصمیم گیر منفرده، پشتیبانی شه. اگه اراده کردن گروهیه، سیستم پشتیبانی اراده کردن گروهی (GDSS)[8] است (Turban, 1990).

قدم چهارم: اجرا: در بخش اجرای قرار شده دوباره DSS  و ES ما رو پشتیبانی می کنن.

پروسه اراده کردن وقتی که در محیط DSS انجام بشه، با عوامل و متغیرهای زیادی مثل علم تصمیم گیری، الگو پردازی، تصمیمای منظم، نیمه ساختاری و بدون ساختار، سطوح جور واجور مدیریت مثل ارشد، میانی و عملیاتی، گروه های شغلی و آدمایی که دارای تعامل و تسلسل دوطرفه بین تصمیما هستن روبروست. هرکدوم از دو راه و روش عادی در پروسه اراده کردن، یعنی راه و روش هنجاری و توصیفی، در محیط های متفاوت DSS قابل استفاده هستن (شریف زاده، ۱۳۷۸

[۱] Management Information System (MIS)

[۲] Decision Support System (DSS)

[۳] Executive Information Systems

[۴]Expert Systems (ES)

[۵] واسه مطالعه سیستم خبره نگاه کنین:

Jackson, Peter; Introduction to Expert Systems: New York: Addison-Wesley, 1993.

 

[۶] fuzzy

[۷] Natural Language Processor

[۸] Group Decision Support Systems

مطالب مرتبط