مدیریت : مدل تصمیم گیری در شرایط تنش روانشناختی

دعوا تصمیمی درمواقعی که قراره یه تصمیم مهم گرفته شه، زیاد میشه. این موضوع وقتی شدید شدن می شه که تصمیم گیر میفهمه که احتمال ضررای به وجود اومده توسط هر راه حل چقدر مهمه. به بیان دیگه، هر نوع که اون تصمیم بگیره، بهر حال به دعوا تصمیمی دچار می شه. ولی نشونه های جدی مریضی وقتی خود رو نشون میدن که تموم راه حلا یافته های غیر مقبول هم داشته باشن. این نشونه های مریضی جدی دعوا تصمیمی، نگران کننده، تردیدآمیز، نوسانی و همراه با رنجه (Davis ,1985).  اما تصمیم بازم در جهان گرفته می شه، اما با کنار اومدن با نقشا [۱].

راه حل

 

 

۲- ۹-۶- مدل دعوا یا مدل کنار اومدن با نقشا

مدل دعوا می تونه در مواقع اضطراری مانند آتیش سوزی و سیل کاربرد داشته باشه. این مدل هم اینکه می تونه در همه تصمیماتی که انگار اهداف تصمیم گیر مورد تهدید واقع می شن هم بکار گرفته شه. چهار سئوال اساسی واسه کنار اومدن با نقشا هست:

۱ در غیاب یه تغییر، خطر جدی هست؟

۲- در صورت تغییر، خطر افزایش پیدا میکنه؟

۳- به انتظار رسیدن به یه راه حل بهتر نشستن، واقع بینانه س؟

۴- زمان کافی واسه تحقیق و امتحان هست؟

اگه جواب به سئوال اول، نه س، پس تغییری نباید اتفاق بیفته. اگه جواب، بله س، بعد سئوال دوم مطرحه. اگه نتیجه های تغییر محسوسه ولی جدی نیس، پس باید تغییر انجام بشه اما بدون دعوا تصمیمی. اگه پیامدها جدیه، پس باید به سئوال سوم مراجعه کرد. اگه راه حل بهتر امکان ناپذیره،  دوری دفاعی[۲] شاید بهترین راه س. اگه راه حل بهتری فکر می شه ممکن بوده و زمان هم هست، روش هدف دار مناسب، روند هوشیارانه تحقیق، برآورد، و برنامه ریزی اقتضائیه. اگه زمان مکفی وجود نداره (مانند آتیش سوزی)، بهترین راه هوشیاری بیشتر از اندازه[۳] است.

برنامه ریزی

هوشیاری بیشتر از اندازه، یه عکس العمل به فجایع طبیعیه. شخصی که روی نتیجه های بد مورد انتظار یه فاجعه متمرکز می شه، دیگه نمی تونه اطلاعاتی که مشخص می کنه که ممکنه این فاجعه دیگه اتفاق نیفته رو قبول کنه. فرد فشاری رو احساس می کنه که باید هرچه زودتر دست به اقدام بزنه و با عجله فعالیتایی رو انجام میده بدون اینکه همه حولوحوش رو سنجیده و یا راه حلای دیگه رو مهم بدونه (Davis ,1985).

دوری دفاعی: دوری دفاعی به عنوان یکی از راه های هدف دار تطبیقی مسلط مورد توجه تصمیم گیران قرار گرفته تا از اطلاعات مزاحم، تفکرات باطل، دستکاری اطلاعات رسیده و بی توجهی گزینشی دوری شه. اگه تصمیم گیر احساس کنه که خطر تعویق یه تصمیم کمه، از دست دست کردن و تعویق دوری نمی کنه.  اگه اینطور نباشه، ممکنه که تصمیم گیر اصلی، کس دیگه ای رو مسئول تصمیم سازه. قبل از اراده کردن تحت سرمشق دوری دفاعی، تصمیم گیران ممکنه تاکتیکای حمایتی از یه راه حل نشون بدن، اگه منتظر اطلاعات دیگری درباره راه حلهای دیگه نباشن. پس از اراده کردن، فعالیتای حمایتی واسه کاهش اختلاف ادراکی در مورد تصمیم بکار میره. موارد زیر چند نوع از تاکتیکای حمایتی هستن:

اراده کردن

۱-غلو کردن در مورد نتیجه های راه حل مطلوب

۲-کم اهمیت دادن نتیجه های بد راه حل مورد نظر

۳-نفی حالتای مخالف

۴-بزرگنمایی در مورد دوردست بودن فعالیتایی که پس از تصمیم باید بدون دست یازیم.

۵-فرض کردن نبود توجه جامعه به این تصمیم (در مورد تصمیمات فردی)

۶-کم کردن مسئولیتای فردی  (در مورد فشار اجتماعی و یا فرمانا) (Davis ,1985)

[۱] Coping Patterns

[۲] Defensive Avoidance

[۳] Hyper vigilance

مطالب مرتبط