مفهوم استرس

استرس یکی از پدیده های عادی زندگی امروزیه. شهرنشینی، مهاجرت، صنعتی شدن، پیچیدگی جوامع و سازمانا و … مردم رو با استرس زیادی مواجه ساخته. طوریکه دلایل نشون میده نزدیک ۸۰ درصد مشکلا امروزه ریشه در استرس داره. استرس به طور اعم و استرسای تحصیلی به طور اخص از عوامل مؤثر بر اندازه کارکرد تحصیلی و سلامت افراده(امین یزدی و صالحی فدردی،۱۳۸۷).

استرس

هانس سلیه[۴](۱۹۸۰)، استرس رو جواب نامشخص بدن به هر گونه درخواست نامیده اه . گروهی از صاحب نظران، استرس رو مریضی شایع قرن نامگذاری کردن. استرس، می تونه نیروها رو تحلیل ببره و فعالیتا و تلاشا رو تحت تاثیر بذاره(نظامی،۱۳۸۶). وقتی که عامل استرس زا، زندگی آدم رو تحت تاثیر بذاره، حالت هیجانی و تفکر فیزیولوژیکی ما ازسطح بهنجار و متعادل خود خارج شده، فعالیت شناختی، ضعیف می شه و مشکلات رفتاری به صورت احساس اضطراب و افسردگی فرا میگن(ریو[۵]،۱۹۹۲).

روان شناسا، استرس رو انتظار برابری، مقابله و سازگاری از طرف ارگانیسم تعریف کردن(راتوس[۶]،۲۰۰۷).استرس شدید و دراز مدت مثل تغییرات زندگی (هارکنیس و لوتر[۷]، ۲۰۰۱)،  می تونه توانایی سازگاری فرد رو تحت تاثیر بذاره، موجب افسردگی شه و ضمن آسیب به بدن، لذت زندگی رو نابود کنه (کی کولت- گلاسر[۸]،۲۰۰۲).

افسردگی

۲-۲-۲٫ مراحل ایجاد استرس و چگونگی تأثیرآن:

در بدن همه موجودات زنده نظام هشداردهنده پیچیده ای هست که موجب انگیختگی جاندار می شه و اون رو آماده می کنه تا با خطرهای احتمالی خارجی مقابله کنه. این واگنش جاندار به خطرهای نزدیک الوقوع، باقی موندن جونور در محیط زندگی رو تضمین می کنه. یعنی یه جور واکنشه که تکامل به جاندار اهدا کرده تا خود رو از خطرهای دور و بر خود حفظ کنه. در واقع همه موجودات زنده مثل آدم و حیوان در محیطی زندگی می کنن که این خطرها رو تجربه می کنن(قربونی،۱۳۸۲).

آدم اولیه در برخورد با تهدیدهای خارجی همگام با تغییرهای بدنی و روانی فعالیتی رو انجام می داد که از دید بدنی در موقعیت خطر باید انجام بده، اون دو عکس العمل جنگ یا فرار[۹] رو انجام می داد. اما این نوع واکنشا واسه آدم امروزی شدنی نیس، پس امروزه آدما در برابر واکنشای طبیعی یه رفتار عجیب رو انجام میدن، این رفتار عجیب آسیبای متفاوتی رو بوجود میاره و در آخر سلامتی و باقی موندن فرد رو به خطر میندازه. آسیبایی که در درازمدت و یا کوتاه مدت از استرس ناشی می شن در بیشتر مواقع طولانی و ضعیف کننده هستن(قربونی،۱۳۸۲).

کلا استرس یا فشارعصبی پاسخی هیجانی، رفتاری و شناختیه که به عامل استرس زا داده می شه. عامل استرس زا می تونه خارجی یا داخلی باشه. استرس از دو روش کلی در سلامتی نقش داره، معمولاً استرسای کوتاه مدت هم اگه شدید باشن می تونن موجب آسیب و مشکل روانی گردند، ولی این فشارها معمولاً خیلی شدید نیستن و پس از یه مدت شرایط عادی می شه، اما اگر استرس طولانی شه موجب آسیب زایی بر سلامت فرد می شه(قربونی،۱۳۸۲).

پس، استرس نه فقط ممکنه از ناکامیای مربوط به رسیدن به هدفا و احساس اختلاف ناشی شه، بلکه ممکنه مربوط به رویدادهای جور واجور یا رفتار کردن به راه های خاصی باشه که از داخل یا خارج بر فرد تحمیل می شه(آزاد،۱۳۸۵). همیشه استرس با نشونه هایی همراه س که معمولاً آسیب زا هستن بعضی از این علائم استرس عبارتند از: اختلالای گوارشی، مشکلای قلبی- عروقی، کاهش مقاومت بدنی در مقابل بیماریا، مشکل حافظه و یادگیری(افت تحصیلی)، خشونت و تحریک پذیری، بی قراری و اضطراب و احساس خستگی بیش از اندازه. این واکنشا در محیط آموزشی می تونه علاوه بر کاهش یادگیری و افت تحصیلی فرد موجب اثر منفی بر بقیه(همکلاسیا) داشته باشه و استرس محیط یا کلاس رو بالا ببره(قربونی،۱۳۸۲).

اضطراب

[۱] -Hockley, R

 

[۲] -Le Doux, J

[۳] -Lazarus, R

[۴] -Hans Selye

[۵] – Reeve

[۶] – Rathus

[۷] – Harkness & Luther

[۸] – Kicoit. Glaser

[۹] -Fight or Flight

مطالب مرتبط