مهارت های شناختی

۲-۲-۹-۲-۱٫ افکار مثبت:

نگاه و تصویر ذهنی مثبت از خود سودمندی خاصی داره. پژوهشا نشون میده که حتی افزایش موقتی اعتماد به نفس، اضطراب به وجود اومده توسط موقعیتای استرس آمیز رو کم می کنه. امیدواری هم می تونه به هنگام گرفتاری به فرد کمک کنه. همونجوریکه فعالیت و پیروزی افراد در موقعیتای سخت و ً غیرممکن موجب تقویت روحیه افراد می شه، به نظر بعضی محققان امیدواری موجب اعتماد به بقیه می شه(رشیدی،۱۳۹۱؛ حسینیان،۱۳۸۸).

روحیه

۲-۲-۹-۲-۲٫ توانایی حل مسأله:

سازگاری با مسایل یعنی به کار بردن روش هایی واسه حل اونا، هر اندازه فرد تمایل داشته باشه که مسایل خود رو حل کنه، به همون اندازه بیشتر توان داره که راهبردهای مؤثر واسه مقابله با استرس رو جفت و جور آورد. راهبردهای مؤثر یعنی: تعیین منبع استرس، بیان راه حلای قابل تصور، رو کردن راه حل مناسب و به کار گیری مناسب اون به خاطر حذف استرس(رشیدی،۱۳۹۱).

راه حل

۲-۲-۹-۲-۳٫ منبع کنترل :

اگه شخص منبع کنترل داخلی داشته باشه، یعنی شانس و تصادف رو قبول نکنه و به فکر باشه که سرنوشت آدم به دست خودشه، می تونه رویدادهای مؤثر بر زندگی رو تحتِ کنترل خود درآورد و بهتر با استرس کنار بیاد. کارشناسان فکر می کنند که منبع کنترل داخلی یکی از مطمئن ترین وسایل مقابله با استرسه. فرد با کمک به خود واسه کنترل رویدادها احساس کنترل داخلی رو واسه خود بوجود میاره، تا بتونه با استرس به شکل مؤثری مقابله کنه(رشیدی،۱۳۹۱). در واقع افراد در برخورد با رویدادهای زندگی و تحصیلی شروع به جستجو ذهنی می کنن. فردی که روند ذهنی اون مبنی بر کنترل عوامل خارجی باشه کمتر از فردی که احساس کنه نمی تونه عوامل خارجی رو کنترل کنه دچار تنش و استرس می شه(امین یزدی و صالحی فدردی، ۱۳۸۷).

استرس

 

۲-۲-۹-۲-۴٫ کمک حرفه ای:

دانشجویان و محصلان اگر تحت استرسای زیاد تحصیلی و یا تنشای درسی باشن، و نشونه های تحت استرس رو نشون بدن لازمه از کمک یه روانشناس یا مشاور بهره مند گردند. وگرنه، ممکنه استرس باعث تنش در بقیه افراد و یا آسیبای شدید روانی و جسمی در اونا شه(رشیدی،۱۳۹۱).

دانشجو

۲-۲-۹-۳٫ منابع اجتماع

۲-۲-۹-۳-۱٫ پشتیبانی اجتماعی:

دوستان و سازمانای اجتماعی غیر رسمی، از جمله گروه ها، سازمانا و انجمنای خود جوش، می تونن واسه رو به رو شدن با استرس کمکای خوبی باشن. وقتی شخص در موقعیت استرس زا قرار میگیره، می تونه به وسیله بقیه مورد محبت و جنبه های عاطفی قرار بگیره و از اونا پشتیبانی اجتماعی دریافت کنه. باید در مورد رابطه اجتماعی با بقیه افراد دیگه رابطه دوستانه و دوستانه داشته باشه، و به پشتیبانی اونا اعتماد داشته باشه. گوش کردن به صحبتای همدیگه گوش دهنده و گوینده رو کمک می کنه تا خود رو بخش زنده سازمانی بدونن که یگانه س. تلاش واسه ادامه فعالیت در تنهایی و تنهایی شایدً تاثیر بهتر تحصیلی و کیفیت تحصیل رو کم می کنه.  درواقع روابط رو راست با هم کلاسیا می تونه از افت تحصیلی در روند آموزشی پیشگیری کنه(رضاییان،۱۳۸۲، رشیدی،۱۳۹۱، حسینیان، ۱۳۸۸ و شلی،۱۹۹۵).

۲-۲-۹-۳-۲٫ امکانات مالی:

هنگام رو به رویی با استرس، پول و ان چه پول می تونه جفت و جور آورد، منبعی غیر قابل انکاره. هر اندازه پول بیشتر در اختیار باشه به همون اندازه بیشتر امکان داره که راه های مقابله با استرس رو در اختیار گرفت و وسایل لازم رو راحت تر درست کرد. درآمد کم و ناجور با کار می تونه از منابع استرس باشه. کاهش اختلاف بین درآمد واقعی و مبلغی که شخص دریافت می کنه، می تونه از اندازه استرس اون کم کنه(رشیدی،۱۳۹۱، فلچر[۱]، ترجمه نوری، ۱۳۸۱).

۲-۲-۱۰٫ استرس و راهبردهای مقابله با اون:  

استرس به شرایطی می گن که فرد در محیط آموزشی یا زندگی با اونو به رو می شه و این شرایط با ظرفیتا و امکانات الان ایشون هماهنگی نداره و اون رو دچار نبود تعادل، اختلاف و کشمکشای داخلی می کنه(لازاروس و فولکمن، ۱۹۸۴). در واقع امروزه فشار روانی و استرسای به وجود اومده توسط کار و زندگی در میان بیشتر مردم بسیار شایعه و جوانان به دلیل شرایط خاص سنی، اجتماعی و فیزیولوژیایی بیشتر از بقیه قشرهای جامعه تحت اثر شکل های جور واجور استرسا و فشارهای روانی قرار دارن(پارسا،۱۳۸۹).

در جهان امروز استرس مسأله بزرگی هستش. گفته شده که ۷۵% بیماریای بدنی با استرس رابطه دارن و یکی از عوامل مؤثر در بیماریای قلبی و سرطان که دو عامل مهم مرگ و میر در جهان شناخته می شونده(آلن[۲]،۱۹۸۳). انگار استرس در خیلی از ناخشنودیا، بی قراریا و دلسردیا نقش داشته باشه. از طرف دیگه افزایش بیماریای قلبی- عروقی، سرطان، می بارگی و اعتیاد به مواد مخدر، با شهرنشینی، افزایش تنش و برخورد با موقعیتای تنش زا پیوندی جدا نشدنی داره و در نتیجه اونا تعادل پویای ارگانیزم و سازگاری اون با محیط خارجی دچار اختلال می شه(خاچاطوریان، ۱۳۸۱). از این رو در سالای گذشته توجه به منابع استرس و راهبردهای مقابله با اون در گروه های جور واجور، مخصوصا در مبتلایان به بیماریا و مشکلات روانی و بدنی جورواجور(محمد خانی،۱۳۸۱)، مبتلایان به مشکل وسواسی- اجباری(ابراهیمی،۱۳۸۱)، جانبازان قطع نخاعی دپرس، قطع عضو گرفتار به درد اندام شبح وار(محمدیان، ۱۳۸۴)، خونواده های دارای کودک عقب مونده ذهنی(ریحانی، ۱۳۸۴)، مراقبین بیماران اسکیزوفرنیک(شاه محمدی، بیان زاده و احمدی، ۱۳۸۶)، بسیار مورد توجه و بررسی قرار گرفته. این بررسیا نشون دادن که به کار گرفتن راهبردهای مقابله ای مؤثر نقش مهمی در کاهش استرس وارده بر این گروه ها داشته (بوالهری، احسان منش و کریمی کیسمی،۱۳۷۹).

این وسط دانشجویان به عنوان قشری از جامعه که پیوسته در برابر استرسا و فشارهای محیطی و روانی خیلی از جمله مشکلات آموزشی، خانوادگی، اجتماعی و اقتصادی قرار دارن، مورد توجه محققان قرار گرفتن. روشنه که نتیجه های استرس بر کارکرد تحصیلی، رضایت شخصی و از همه مهم تر سلامت روانی اونا اثر بد داره. پژوهشایی که در مورد بررسی استرسا و راهبردهای مقابله با استرس در دانشجویان دانشگاه های جور واجور انجام شده نشون میدن که شرکت در امتحانات مهم، دوری از محل سکونت، دوری از خونواده و افراد مورد علاقه، بهم خورد رابطه با یه دوست قبلی و مردود شدن بالاترین استرسای زندگی اونا به حساب می اومده. این افراد بیشتر از راهبردهای مقابله ای متمرکز بر حل مسأله و دقیق شدن و فوکوس کردن بر هیجان بهره می گرفتن و کم تر از بعد مقابله ای غیر مؤثر استفاده کردن بوالهری،۱۳۷۹).         

کلا ورود به دانشگاه، تغییر کلی ای در زندگی اجتماعی، خانوادگی و فردی به وجود می آورد. در این دوره، فرد با تغییرات زیادی در روابط اجتماعی و انسانی روبرو می شه و با انتظارات و نقشای جدیدی روبرو می شه. قرار گرفتن در اینجور شرایطی، بیشتر با فشار و نگرانی همراه بوده، کارکرد و بازدهی افراد رو تحت تاثیر قرار میده(رتک[۳]، ۱۹۹۰).آشنا نبودن خیلی از دانشجویان با محیط دانشگاه در ابتدای ورود، جدایی و دوری از خونواده ، نبود علاقه به رشته تحصیلی، اختلاف با بقیه افراد در محیط زندگی و کافی نبودن امکانات رفاهی و اقتصادی، از جمله شرایطی هستن که می تونه موجبات مشکلات و ناراحتیای روانی و افت کارکرد (لپس لی[۴]، ۱۹۸۹)، رو جفت و جور کرده و سلامت روانی اونا رو تحت تاثیر بذاره (ساکی، ۱۳۸۱).

از نظر(وایت[۵]،۲۰۰۰) وقتی که افراد تحت استرس هستن، باید مهارتای مقابله ای لازم رو داشته باشن تا بتونن، اثر استرس رو کم کنن. اونقدر که استرس، مدیریت شه و مهارتای مقابله ای موثر جفت و جور شه، فرد قادر میشه تا با نیازها و چالشای زندگی خود به روش بهتری کنارآید. پژوهشا هم نشون میده، اونا که انتظار خودکارآمدی بیشتری دارن (ماسی جفسکی، پریگرسون، مازور[۶]،۲۰۰۰)، از اعتماد به نفس بالایی بهره مند هستن (هک هاوزن[۷]،۲۰۰۱). در زندگی خود تعهد، رقابت و   کنترل بیشتری اعمال می کنن، شوخ طبع هستن (گادفری[۸]، ۲۰۰۴)، از پشتیبانی اجتماعی بیشتری، در مقابل اون نشون میدن و به اصطلاح دیرتر ، بهره مند هستن پریشون می شن و در مقابل پریشونی، مقاوم ترن.

اون طور که راتوس ( ۲۰۰۷ )، آورده، یه عالمه از تحقیقات روان شناسی سلامت، درباره روش هاییه که در اونا فرایندهای ذهنی و رفتاری می تونن به افراد، واسه مقابله با استرس کمک کنن. روشی چون کنترل افکار غیرمنطقی، کاهش تحریک و کاهش اخطار داخلی در کنار ورزش و روشای بر اساس مهارت حل موضوع می تونن بر افزایش عزت نفس و کاهش نشون دادن که آرامش ، اضطراب منجر شن

[۱] -Flchier

[۲] – Allen

 

[۳] – Retteck

[۴] – Lepsley

[۵] – White

[۶] – Macinejewski, P. K., Prigerson, H. G., & Mazure

[۷] -Hechausen

[۸] -Godfrey

مطالب مرتبط